Sklep	Aukcje	Forum	Biuletyn	Klipy	Napisz do nas

GT I-Drive

GT jest absolutnym liderem, jeżeli chodzi o wprowadzanie nowoczesnych technologii do rowerów MTB. Na taką opinię pracowano od bardzo wielu lat, ale zwróciło się - nikt nie może temu zaprzeczyć. Przypomnieć należy, że już w 1992 GT przedstawiło pierwszą seryjną maszynę z funkcjonalnym zawieszeniem tylnego koła. RTS 1 był obciążony całym mnóstwem wad, ale był. Ta konstrukcja stała się bazą do modyfikacji, opracowania linii produkcyjnych i innych bardzo prozaicznych detali, składających się na coś równie skomplikowanego jak produkowanie rowerów full suspension w dużych ilościach. W 1995 roku zaprezentowano w pełni aktywny (zawieszenie tego roweru funkcjonowało bez względu na to, czy rowerzysta pedałował, czy używał hamulców) system zawieszenia pod nazwą LTS. Jest on do dziś dnia uważany za rower o najlepiej funkcjonującym wahaczu tylnego koła. Niestety bez ogródek trzeba powiedzieć, że i ta konstrukcja nie jest doskonała. Fenomenalna amortyzacja została okupiona niebagatelną wiotkością tylnej części ramy oraz - co tu kryć - na czterech osiach obrotu, przy jeździe w ciężkich europejskich warunkach, szybko pojawiały się luzy.

Większość biur konstrukcyjnych odpuściła sobie temat "aktywne zawieszenie tylnego koła w rowerze" i postanowiła doskonalić konstrukcje typu belka wahliwa. Belka i pokrewne jej rozwiązania mają tyle wad, że aż strach zbiera, ale jej niezaprzeczalnym atutem jest prostota konstrukcji, oraz - w razie poprawnych założeń konstrukcyjnych - wysoka trwałość.

I Drive - Ja jadę? Nie, proszę państwa, ja odjeżdżam!

Konstruktorzy GT twierdzą, że system I Drive jest rozwinięciem koncepcji LTS. Niewątpliwie ma on z nim wiele wspólnego, ale również RTS miał wpływ na I Drive. Jest jednak jedna bardzo poważna różnica pomiędzy I Drive'em a pozostałymi systemami zawieszenia na naszej planecie. Dzięki bardzo skomplikowanym zabiegom inżynierskim udało się niezwykle uprościć założenia konstrukcyjne.

I Drive to niezwykle scalony i kompaktowy układ czterozawiasowy. Dzięki temu, że osie obrotu znajdują się bardzo blisko siebie, uzyskano tak dużą sztywność boczną tylnego koła, że systemy o jednej osi obrotu mają w tej materii równorzędnego przeciwnika.

Psia Kość, czyli zrozumieć I Drive

Schemat działania I Drive Być może utrudnił mi to brak wykształcenia technicznego, może nowoczesność konstrukcji, ale przyznam szczerze, ze zajęło mi dobrych kilka godzin, zanim zrozumiałem o co chodzi.

Sercem układu jest mimośród osadzony na łożyskach o dużej średnicy w mufie stworzonej przez tylny trójkąt ramy. Wahacz (tylny trójkąt ramy) obraca się na jednej osi obrotu dokładnie tak, jak ma to miejsce wypadku URT (Trek, Gary Fisher, Klein, Ibis itp.) czy belki wahliwej (Cannondale, Marin, Pro Flex, K 2, Mountain Cycle, Mongoose itp.). Mimośród dzięki sztywnemu połączeniu z przednim trójkątem ramy za pomocą części zwanej Dog Bone oraz ułożyskowaniu względem wahacza, uniezależnia ruch osi suportu od wychyleń wahacza. Jeżeli od razu wiecie o co chodzi, to chylę przed wami głęboko czoło. Jeżeli naprawdę chcecie dociec, co jest grane, zachęcam do dłuższych medytacji nad schematem.

No i co z tego?

Pedałowanie w najmniejszym nawet stopniu nie wpływa na pracę zawieszenia.
Hamowanie nie oddziałuje na usztywnianie się tylnego wahacza.
Sztywność wahacza można spokojnie porównać do systemów jednoosiowych - trzy osie obrotu wraz z łożyskami, na które działały olbrzymie siły (dźwignie były bardzo duże), zostały zastąpione dwoma łożyskami kulkowymi o bardzo dużej średnicy, które dodatkowo można poddać regulacji mającej na celu eliminację luzów. "Psia kość" jest sztywnym elementem, na który działają znikome siły i powstawanie luzów właśnie tam można praktycznie wykluczyć.
Rzecz całą sprawdziłem na własnej skórze i już w następnym numerze pokażemy obszerny test GT XCR, jednego z najbardziej rewolucyjnych rowerów na sezon 1999.

Miłosz Kędracki

bikeBoard 8/1998